Het effect van een gezonde werkomgeving op jouw welzijn en productiviteit!


Het is voor iedereen fijn om een gezonde werkomgeving te hebben. Denk hierbij aan een goed zittende bureaustoel die afgestemd is op jou. Wellicht de mogelijkheid om staand te werken. Hiernaast is het voldoende lichtinval belangrijk, het klimaat moet aangenaam zijn (dus niet te warm en niet te koude en sprake van goede ventilatie/luchtkwaliteit) en de ruimte moet enigszins inspirerend en motiverend zijn. Maar naast deze fysieke elementen is een goede mentale gezondheid van de medewerker ook erg belangrijk. Denk hierbij aan de huidige hoge werkdruk en werkstress.

Door al rekening te houden met belangrijke aspecten in de fysieke werkomgeving wordt er al een goede basis gelegd. Maar wat nu de exacte voordelen zijn van een gezonde werkomgeving en hoe je een gezonde werkomgeving kunt creëren, lees je hier!

Definitie werkomgeving

Volgens de ‘Van Dale’ wordt aan het begrip werkomgeving de volgende definitie gegeven:
Werkomgeving: ”De fysieke omgeving waar bepaalde arbeid wordt verricht.” Dan kan om een fysieke omgeving gaan als een kantoor, fabriek, magazijn, winkel of een buitenterrein, afhankelijk van jouw type werk natuurlijk. Maar hiernaast kan het ook gaan om een virtuele omgeving, denk hierbij aan een online platform of een telewerkomgeving.

Een werkomgeving moet voldoen aan bepaalde normen en eisen om een veilige, gezonde en productieve werkplek te bieden. Dit kan onder meer betrekking hebben op de ergonomie, luchtkwaliteit, temperatuur, verlichting, geluidsniveau, veiligheidsprocedures, brandveiligheid en toegankelijkheid. Maar naast deze standaard voorschriften speelt de werkomgeving ook een belangrijke rol in de bijdrage in een positieve en gezellige sfeer, sociale veiligheid, betrokkenheid van collega’s en het beïnvloeden van sociale interacties.

positieve werkomgeving

Een positieve werkomgeving kan bijdragen aan de motivatie, betrokkenheid en tevredenheid van de medewerkers. Dit terwijl een negatieve werkomgeving kan leiden tot stress, ziekteverzuim en verloop. Het is dus belangrijk dus werkgevers investeren in een positieve werkomgeving. Waar jij als werknemer hierbij rekening kan houden zal verder in dit artikel aanbod komen. Ook zal ik toelichten welk effect dit op jouw werkgevers of op jou als werkgever kan hebben!

Effect van een gezonde werkomgeving

Een gezonde werkomgeving is een plek die aan bepaalde eisen moet voldoen om medewerkers gezond en fit te laten blijven. Deze plek moet veilig zijn en medewerkers moeten hier met een glimlach naar toe willen gaan. Niemand zit tenslotte op gezondheidsklachten te wachten wat veroorzaakt wordt door bijvoorbeeld een te laag bureau of te weinig lichtinval. Een gezonde werkomgeving zorgt ervoor dat medewerkers naast fysiek ook mentaal gezond blijven. Als bedrijf hou je hier graag rekening mee en wil je zorgen dat medewerkers op de juiste gezonde werkplek optimaal aan de slag kunnen. 

Bij een gezonde werkomgeving behoort ook een veilige werkomgeving. Een veilige werkomgeving is een plek waar medewerkers zich op hun gemak voelen. Dit is lichamelijk (denk aan de luchtkwaliteit, stoffen en besmettingen), maar ook psychisch (genoeg lichtinval, lage werkdruk etc). Dit moet een bedrijf dan wel te bieden hebben. Een veilige werkomgeving zal zorgen dat medewerkers die op hun gemak zijn gemotiveerder, productiever en gelukkiger zijn. Dit zal leiden tot een positief effect in de bedrijfsresultaten.  

Kenmerken van een gezonde werkomgeving

  1. De luchtkwaliteit: een hoge luchtkwaliteit betekent dat de lucht binnen op het werk fris moet zijn. Hierdoor zorg je voor een veiligere werkomgeving. De lucht is van belang voor het halen van een frisse neus en het voorkomt ziektes bij medewerkers. Gezondheid en de fitheid van medewerkers vallen hierbij samen voor een gezonde werkplek.
  2. Gezonde voeding: de gezondheid van medewerkers gaat samen met de voeding die men tot zich neemt. Meer dan de helft van de medewerkers in het algemeen geeft aan ontevreden te zijn met de voeding die wordt aangeboden binnen bedrijf. Wel zijn steeds meer bedrijven hiermee bezig en krijgt de term een gezonde kantine steeds meer aandacht en wordt dit ook steeds meer toegepast. Daar waar voorheen voornamelijk gefrituurde snacks binnen een bedrijfskantine werden aangeboden worden die nu vervangen door maaltijdsalades of gezondere varianten. Dit kan al een belangrijke stimulans zijn voor de productiviteit op de werkplek. Door een gezonde voeding aan medewerkers aan te bieden stijgt de medewerkerstevredenheid!
  3. Goede werkhouding: een geode werkhouding is afhankelijk van de werkzaamheden die worden verricht. In het algemeen is het als werknemer belangrijk om op de volgende punten te letten: wissel houdingen zoveel mogelijk af, voorkom extreme houdingen, zorg voor een ontspannen werkhouding, houd de rug recht, voorkom onnodig bukken, draai zo min mogelijk met de rug, doe regelmatig spier- en schouderoefeningen, veel korte pauzes is effectiever dan enkele langer en probeer zware werktaken af te wisselen met lichtere taken. Zorg ervoor dat je bureau goed is ingesteld, de juiste instelling van je bureaustoel en let op de afstand tussen jou en je beeldscherm. Voorkom door het aannemen van een goede werkhouding lichamelijke ongemakken!
  4. Bewegen op het werk: twee vliegen in 1 klap! Het is natuurlijk goed voor je eigen gezondheid, maar hiernaast kan het tevens ook werken al teambuilding. Je leert elkaar op verschillende vlakken kennen en problemen pakken medewerkers voortaan samen aan. Je weet wat je aan elkaar hebt en kent elkaars krachten. Althans als je natuurlijk voor een sport in groepsverband kiest. Individueel sporten is natuurlijk ook mogelijk! Wist je dat veel bedrijven bedrijfsfitness, sportactiviteiten en/of een sport abonnement op de zaak aanbieden? Ga eens na bij jouw werknemer welke mogelijkheden er zijn!
    Tijdens een werkdag is men geneigd om veel te lang achter zijn bureau op een bureaustoel te blijven zitten. Langdurig zitten vergroot de kans op vroegtijdig overlijden. Hiernaast belemmert zitten de bloedsomloop, waardoor het voor het geluks-hormoon (serotonine) lastiger is om de receptoren te bereiken. Neuropsycholoog Erik Scherder heeft onderzoek gedaan waaruit blijkt dat het maken van een ommetje van 20 minuten leidt tot het vrijkomen van bepaalde stofjes in de hersenen die de productiviteit verhogen. Het is dus belangrijk voor werkgevers om hun medewerkers voldoende te stimuleren om te bewegen gedurende de dag. Dit kan bijvoorbeeld door het faciliteren van zit-/sta-werkplekken, vergoedingen voor fietskilometers of het stimuleren van het gebruik van de trap door deze een prominente plek te geven in het gebouw.
  5. Hygiëne: zorg ervoor dat plekken die door medewerkers vaak bezocht worden schoon zijn. Denk hierbij aan de toiletten, het koffiezetapparaat, de pauze plekken, de keuken en werkoppervlaktes als de vergaderruimtes, kantoren en bureaus. Schone werkomgeving is belangrijk voor de gezonde werkplek, maar is hiernaast ook belangrijk voor het voorkomen van gezondheidsproblemen, ziekte als een verkoudheid en griep. Stel je medewerkers hier zelf ook verantwoordelijk voor. Om deze verantwoordelijkheid ook deels bij de medewerkers te leggen moet je als werkgever er wel voor zorgen dat de juiste benodigdheden aanwezig zijn. Denk hierbij aan bijvoorbeeld hygiëne doekjes waar de medewerker zijn of haar bureau mee kan schoonvegen.
  6. Genoeg (dag) licht: Bij een gezonde werkplek moet er ook aan voldoende licht worden gedacht. Een gezonde dosis daglicht en goed voor je en stimuleert jou en je lichaam beter te werken. Goed licht is dus een belangrijke factor voor het welzijn van het bedrijf en/of de organisatie. Uit onderzoek blijkt dat bij voldoende daglicht medewerkers gemiddeld 46 minuten meer slapen per nacht, hetgeen kan bijdragen aan het voorkomen van oververmoeidheid.

    Jarenlange onderzoek toont aan dat licht onze stemming, onze slaapkwaliteit en daarmee ons concentratievermogen en productiviteit flink kunnen beïnvloeden. Onjuiste verlichting kan leiden tot een verstoring in onze biologische klok. Hierdoor kunnen mensen ’s nachts slecht slapen en zijn ze de dagen erna uit hun ritme. Niet alleen de juiste kunstverlichting, maar ook voldoende daglicht is hierbij van belang. Op een gemiddelde kantoordag kijken we veel naar het blauwe licht van onze beeldschermen. Door deze overdosis raken we vermoeid. Bij de uitwerking van de werkomgeving is het dus een vereiste om rekening te houden met het creëren van voldoende daglicht.

  7. Groen op kantoor: Planten – zowel echte als neppe planten – hebben een positief effect op de gezondheid van mensen, blijkt uit diverse onderzoeken van ziekenhuizen. Men geneest sneller, heeft minder snel hoofdpijn en zelfs hartklachten worden voorkomen. Daarnaast dragen planten bij aan een betere concentratie en minder stress. Ook binnen werkomgevingen hebben planten een positief effect. Het heeft niet veel zin om één of twee planten te plaatsen – maar we praten over een groene en natuurlijke werkomgeving, waarin planten de hoofdrol spelen.
  8. Goede akoestiek: een goede akoestiek zorgt voor een betere productiviteit. Dit heeft vooral te maken met het feit dat een goede akoestiek leidt tot rust en kalmte. Door een goede akoestiek is men minder snel afgeleid en kan zijn of haar concentratie beter bij zijn eigen wordt behouden. Een goede akoestiek leidt tot rust, rust leidt tot een verhoging van de productiviteit en tot een verlaging van het stressniveau bij medewerkers.
  9. Veiligheid: Dit aspect kunnen we in 2 delen opdelen, namelijk de sociale veiligheid en de fysieke veiligheid. Onder sociale veiligheid bedoel ik de onderlinge veiligheid, de veiligheid onder collega’s en onder personen van verschillende functies, waaronder ook de leidinggevende. Het is belangrijk dat iedereen zich op zijn of haar plek voelt binnen het bedrijf. Wanneer iemand zich veilig voelt, durft diegene om hulp te vragen, voor zichzelf op te komen, zijn plek binnen het bedrijf in te nemen, van zich te laten horen en het allerbelangrijkste: voelt een medewerker zich verantwoordelijk en als een meerwaarde voor het bedrijf en gaan collega’s met respect met elkaar om! Naast de sociale veiligheid heb je natuurlijk ook de fysieke veiligheid, waarbij rekening wordt gehouden met bedrijfsongevallen, nooddeuren, brandgangen, ontruimingsplannen, EHBO kistjes, eventueel een AED, en ga zo maar doen. Bedrijven zijn wettelijk verplicht om over deze elementen op locatie te beschikken. Door de aanwezigheid hiervan voelt men zich een stuk veiliger wanneer er iets zou gebeuren. Een bedrijf is ook wettelijk verplicht een x aantal BHV’er op locatie werkzaam te hebben. Het aantal is afhankelijk van het aantal medewerkers die op die locatie werkzaam zijn.
  10. Flexibele werktijden: Een gezonde en veilige werkplek wordt mede verschillende door duidelijke communicatie en flexibiliteit in werktijden. Bij hybride werken is het cruciaal om betrouwbare verwachtingen te stellen over bereikbaarheid, werkuren en deadlines. Dit voorkomt hinder en zorgt ervoor dat medewerkers een goede balans kunnen vinden tussen werk en privé. Flexibiliteit in werktijden stelt medewerkers in staat om hun dag te delen, rekening te houden met persoonlijke verplichtingen en voorkeuren. Dit draagt bij aan een positieve werkervaring en vermindert stress.
werkomgeving

Wettelijke verplichting

Het is niet alleen in het belang van werkgever en werknemer om bij te dragen aan de gezondheid van werknemers, maar het is ook een wettelijke verplichting. Werkgevers moeten ervoor zorgen dat het werk de gezondheid niet schaadt en moeten werknemers periodiek in staat stellen hun gezondheid te laten checken. Er zijn twee belangrijke wettelijk verplichte instrumenten die inzicht geven in de mogelijke risico’s op verzuim:

  • De Risico-inventarisatie en -evaluatie (RI&E).
  • Het Preventief medisch onderzoek (PMO), ook wel bekend als Periodiek arbeidsgezondheidskundig onderzoek (PAGO). Voordat dit onderzoek kan plaatsvinden, moet er eerst een RI&E zijn afgenomen.

Met de inzichten die daaruit voortkomen, kan men gericht maatregelen nemen om de gezondheid te bevorderen en verzuim te voorkomen.

Voordelen van een gezonde werkomgeving

Het creëren van een gezonde werkomgeving heeft meerdere positieve effecten op de gezondheid, welzijn en productiviteit van de medewerker. Voorbeelden van positieve effecten zijn:

  • Een productiviteitstijging van ongeveer 10%
  • Een stijging van werkprestaties van medewerkers van 30% door de toepassing van meditatie, yoga, mogelijkheid tot powernaps en het hebben van een massage.
  • Betere prestaties: Een gezonde werkomgeving draagt ook bij aan de financiële gezondheid van de organisatie, omdat gezonde en betrokken werknemers beter presteren en minder vaak afwezig zijn. Door aandacht te besteden aan de mentale en lichamelijke gezondheid van je werknemers zorg je dus voor een duurzame investering in betere bedrijfsresultaten.
  • Goede ventilatiesystemen in de kantoorruimtes die buitenlucht laten doorwaaien leidt tot 35% minder ziekte op korte termijn.
  • Minder ziekteverzuim, het gaat hierbij om uitval door fysieke maar ook mentale ziekte.
  • Lagere ziektekosten zijn een positief gevolg van een gezonde werkomgeving. Een werkomgeving waarbij aandacht wordt besteed aan gezondheid legt de nadruk op het voorkomen van gezondheidsproblemen in plaats van het behandelen ervan. Door gezondheid bevorderende programma’s, bewustwordingscampagnes en beweging te stimuleren, worden werknemers aangemoedigd om een gezonde levensstijl te handhaven. Dit kan het risico op chronische aandoeningen zoals obesitas, diabetes en hartziekten verminderen.
  • Positief imago: Als werkgever wil je natuurlijk dat jouw bedrijf positief op de kaart wordt gezet. Een vitale werkomgeving laat zien dat een organisatie waarde hecht aan het welzijn en de gezondheid van haar werknemers. Dit kan aantrekkelijk zijn voor potentiële nieuwe werknemers die op zoek zijn naar een werkgever die hun welzijn serieus neemt. Het bieden van een positieve werkomgeving kan ook helpen bij het behouden van getalenteerde en gemotiveerde werknemers, wat op zijn beurt het imago van de organisatie versterkt.
  • Positieve werksfeer: men kan op elkaar bouwen en leren op elkaar te vertrouwen. Een medewerker, werkzaam binnen een gezonde werkomgeving, voelt zich veiliger en eerder op zijn gemak waardoor hij of zij ook eerder hulp durf te vragen aan collega’s.
  • Toename zelfvertrouwen, dit door een toename van het gevoel van autonomie, vertrouwen, veiligheid en ruimte voor eigen proces. Het geluk van een medewerker wordt beïnvloedt door hem of haar te laten zien dat je hem of haar vertrouwt, niet voortdurende een controleerde rol te hebben en de medewerker dus ruimte geeft om zich zelf te ontwikkelen.
  • Toename van een gevoel van betrokkenheid van medewerkers: dit omdat medewerkers mee worden genomen in het proces op de werkvloer. Ze worden gezien en gehoord. Niet alleen als medewerker maar ook als persoon. Dit zorgt voor wederzijds respect en een gevoel van betrokkenheid bij de medewerker.
  • Sprake van meer interactie op de werkvloer, bevordert de samenwerking tussen medewerkers.
werkomgeving healthy check

Tips voor het bevorderen van een gezonde werkomgeving

Hieronder volgen een aantal tips die een werkgever kan inzetten om de gezonde werkomgeving te bevorderen, namelijk:

  • Laat je werknemer zich belangrijk voelen: Als er iets is dat niet mag ontbreken om gezond gedrag te boosten en de vitaliteit van je werknemers te verbeteren, dan is het wel erkenning. Onderzoek heeft al meermaals aangetoond dat medewerkers die zich erkend en gerespecteerd voelen, beter presteren en zich meer verbonden voelen met de onderneming. Geef dus welgemeende complimenten aan je personeel over hun werk en betrek ze ook bij grote beslissingen.
  • Biedt doorgroeimogelijkheden: Net zoals fysiek stilzitten op het werk ongunstig is voor de gezondheid, is ook figuurlijk stilstaan een no-go. Iedereen streeft naar groei en verbetering, en als werkgever is het essentieel om de mogelijkheden voor persoonlijke ontwikkeling te bieden. Vooral jongeren tonen een groeiende interesse in posities met doorgroeimogelijkheden. Waarom zou je als werkgever hier niet op inspelen? Op deze manier hebben werknemers doelen om naar toe te werken en zich voor in te zetten. Het is alles wat nodig is om hen te motiveren!
  • Bouw een vertrouwensband op: Dit sluit eigenlijk een beetje aan bij het eerste puntje, maar toch verdient het wat extra uitleg. Bouw een goede band op met je werknemers, zodat ze zichzelf zien als méér dan gewoon een pion in het grote geheel. Eigenlijk moet je als werkgever een beetje de barrière tussen jezelf en je personeel doorbreken, zodat de hiërarchie minder sterk aanwezig is.
  • Organiseer activiteiten die passen bij jouw medewerkers, het kan hierbij gaan om teambuildingsactiviteiten, sportmomenten, uitstapjes, een borrel.. Genoeg opties, maar zorg er wel voor dat ze aansluiten bij jouw medewerkers of collega’s.
  • Biedt gezonde snacks en drankjes aan, gezamenlijk een gezonde lunch, een kookworkshop op locatie, dagelijks soep bij de lunch, het aanbieden van waterkannen, het uitdelen van waterflesjes… Wellicht dat jij ook nog leuke ideeën hebt!
  • Biedt ontspanningsmogelijkheden aan, ga na waar jouw medewerkers behoefte aan hebben. Is er bijvoorbeeld behoefte aan een powernap ruimte? Of massagestoelen? Een prikkelvrije omgeving? Een yoga sessie? mindfulness oefeningen? Meditatie? En ga zo maar door….. Vraag het na bij jouw medewerkers!
  • Zorg voor voldoende beweging tijdens het werken. Hier kan je als werkgever wellicht in faciliteren. Ga bij jouw team eens na hoe men deze invulling graag wilt zien. Hierbij kan het gaan om een lunchwandeling, een Energizer van 15 min, een pingpongtafel op locatie, een tafelvoetbal tafel op kantoor, een loopband voor onder het bureau, een stoelfiets en ga zo maar door.
pinpong kantoor
  • Plan open meetings in met het team: een open meeting is een bijeenkomst waarbij je met het hele team samenkomt. Een open meeting bevordert de eerlijkheid. Aangezien de medewerkers elkaar goed kennen, zien ze meteen aan de lichaamstaal en aan de intonatie hoe hun collega over een bepaald onderwerp denkt. Ze luisteren naar elkaar en begrijpen zo ook meteen hoe bepaalde issues zijn ontstaan. Door eventuele problemen tijdens deze meetings uit te klaren, creëer je een team van tevreden medewerkers.
  • Zorg voor fijne sociale ruimtes, ruimtes waar even niet gewerkt wordt maar samen kan komen en het even over andere zaken kan hebben! Het creëren van dit soort settings draagt bij aan de momenten van sociale interactie en daarmee aan het versterken van relaties en het verbeteren van de sfeer. Bovendien heeft het een gunstig effect op de creativiteit: het delen van ideeën en perspectieven kan leiden tot nieuwe en innovatieve oplossingen. Tot slot is het gunstig voor het verhogen van werktevredenheid, want medewerkers die zich betrokken en tevreden voelen over hun werk en de werkomgeving, zijn productiever en blijven langer bij de organisatie.
  • Zorg voor groen op kantoor, dit is niet zo moeilijk, ga even naar de Intratuin of andere tuincentrum. Haal wat planten voor kantoor en geef ze een mooi plekje. Zoals eerder al benoemd heeft het toevoegen van groen op kantoor veel positieve effecten!
  • Schaf de juiste benodigdheden voor een fijne werkplek aan. Denk hierbij aan de inrichting van kantoorruimtes, vergaderruimtes, sociale ruimtes etc. Geef je kantoor een upgrade met design kantoormeubelen die ook nog eens heel erg comfortabel zijn!

Ben je opzoek naar nog meer tips voor de ideale werkplek, lees dan in deze blog verder!
Uit alles blijkt dat een gezonde werkomgeving daadwerkelijk een positief effect heeft op zowel het mentaal als fysiek welbevinden, dus de vitaliteit, van de medewerker en tevens ook op het werkgeluk dat de medewerker ervaart. Dus waar wacht je nog op, investeer in de mogelijkheden om de werkomgeving eens onder handen te nemen en hierin iets te veranderen, aangepast op de wensen en behoeften van de medewerker!



https://mind-setters.com/werkomgeving/